Saturday, July 16, 2016

Afpak

Afpak
Deur karoo griffel
Dit is snerpend koud en die wind waai dit met mening van die sneeu bedekte Swartberg af tussen die lae Karoo bossies deur.  Sy asem verys letterlik in die hare van sy snor.  Dit voel vir hom heeltyd asof sy neus loop.  Die wind laat sy oë traan en hy kan lankal nie meer sy vingers voel nie.  Hy dink daar is nou nog so vyftien minute se stap huis toe.  Dan kan hy voor ‘n warm vuur gaan sit.
Hy weet dat niemand anders sy plek ‘n huis noem nie, maar vir hom is dit sy huis.  Al is dit net een groot vertrek met ‘n deur in die middel en twee venster openinge aan weeskante daarvan.  Daar is ook geen glas voor die vensters nie, net houtluike wat van buite oopmaak.  Aan die een kop van die vertrek staan sy bed met ‘n tafeltjie vir die kers langsaan, en aan die ander kop is ‘n groot ou vuurherd.  Voor die vuurherd staan ‘n ou leerbank.  In die middel reg voor die deuropening staan ‘n geelhout kombuistafel en twee stoele.  In die somer dra hy die tafel uit tot onder die wilgerboom waar hy dan sit en skryf.  Hy wou nooit meubels bring nie.  Dit raak later goed wat mens bind.
Soos hy nou stap, swets hy onderlangs en dink dat hy maar die bakkie moes gevat het om die goed langsaan by Neels te gaan haal.  Dit is maar so vyf kilometer as jy hier oor die nek steek, maar nogtans, dit is nou verdomp koud.  Boonop raak die rugsak swaar.  As Surina ook net nie so laat van die dorp af terug gekom het nie.  Nou nog kos maak ook.  Sy het natuurlik weer sit en kuier.  Hy besef dat hy nou onredelik is.  Sy het hom ‘n guns gedoen en hy het die proviand nodig gehad.  Hy het al so lank lus vir vars vleis.
Hy is nou al net mooi drie maande aaneen hier op Afpak.  Hy bly gewoonlik nie so lank nie. Langnaweke of so week op die langste.  Maar die laaste tyd was hy so keelvol van al die dinge in sy lewe dat hy besluit het om ‘n lang wegbreek te maak.   Hy val amper toe sy voet agter ‘n plantwortel haak.  Dit is nou sterk skemer en hy wens hy was al by die huis.  Hy sal dadelik ‘n vuur in die vuurherd pak en sommer so vleisie braai.  ‘n Aartappel of twee in die pot gooi, wat ook sommer daar op die kole gaar word.  Hy sal rustig op die bank voor die vuur gaan sit.  Glas rooiwyn in die hand en sy pyp.  Na ete sal hy nog hout opgooi en tot ounag in die vuur staar.  Dit is gewoonlik sy tyd van voorbereiding vir die volgende dag se hoofstuk of dalk twee.  Hy sal daar sit en soms aantekeninge maak in sy boek, sommer so in die ligglans van die vuur.  Dit bietjie herkou en môre as die son skyn, slaan hy dit op skoon wit papier met die ou tikmasjien uit.  Nie dat hy kan tik nie, maar so met die twee vingers tel hy nogal spoed op.  Miskien sal hy môre die tafel omdra en voor teen die muur in die son gaan sit en werk.  Verbeel hy hom, of voel hy sommer nou bietjie warmer omdat hy nou aan die vuur en môre se son dink.
In die swak lig vorder hy nou stadiger as wat hy gedink het.  Dit is nog maklik so kilo huis toe.  Dit sou lekker gewees het as die vuur al gebrand het as hy daar aankom.  As Erika daar op hom gewag het en hulle ‘n lekker aand voor die vuur kon deurbring.  Erika . . .  hy word sommer weer kwaad. Vroumense.  Hoekom die Bybel hulle “ ‘n maat” vir die mens noem, sal hy nooit verstaan nie.  ‘n Maat is iemand wat dinge saam met jou wil doen.  Wat saam met jou oor die toekoms kan beplan. Nie vroumense nie.  Hulle het hul eie prentjie van die lewe en dan nog hul eie agenda daarvoor ook. Hy is ‘n skrywer.  Dit is wat hy doen.  Daarvoor moet hy hom afsonder en daarvoor het hy “ Afpak”  gekoop.  Juis omdat dit ver van alles is en hier nie TV en ander snert is wat jou aandag aftrek nie.  Juis daarom wil hy die huis minimalisties hou.  Daarom soek hy nie ‘n tuin nie.  Wat daaraan kan sy nie verstaan nie?  Nee, sy wil flenter van een sosiale geleentheid na die ander.  Wil alewig mense oornooi of êrens gaan kuier.  Wil in die stad bly.  Wil die plaas omskep in ‘n oord waarheen sy gaste kan nooi.  Hy wil nie mense hier hê nie!  Is dit te veel gevra?
Dit raak nou goed donker en hy kan nog nie eens die wilgerboom se top sien nie.  Hy is nou sommer gatvol gestap, en die koue doen niks om dit beter te maak nie.  Sy denke oor Erika en haar konstante geneuk in ander rigtings het hom sommer nou weer van voor af kwaad.  Hoekom kon sy nie die “maat” wees wat sy veronderstel was om vir die “mens” te wees nie.  As die Bybel daaroor kan lieg, lieg dit seker oor ander sake ook.  Haar geaardheid, en optrede het baie verander van hoe dit was toe hulle ontmoet het.  Ag, bogger haar.   Sy kan gaan vlieg.
Skielik besef hy dat hy op die werf op gestap het.  Hy kan in die laaste bietjie van die dag se lig sien dat sy venster oop staan.  Dit beteken dat dit nou soos ‘n yskas daarbinne voel.  Hy stap sommer eers by beide vensters om en maak hulle goed toe voor hy die deur gaan oopmaak.  In die flikkerende vlammetjie van sy zippo stap hy na die tafel en steek die kers aan.  Hy haal die rugsak af  en begin die goed op die tafel uitpak voordat hy dit op die rakkie langs die vuurherd pak.  Nou steek hy die vuur op.  Hy staan so rukkie by die vuur om seker te maak dat dit goed brand en sommer ook om bietjie hitte op te tel.  Toe die vuur lekker brand gaan gooi hy vir hom ‘n glas rooiwyn, vat sy pyp-goed en gaan sit gemaklik op die bank.  Hy staan eers weer op en trek dit nog nader aan die vuur. Nou gaan hy rustig deur die ritueel van pyp skoon maak, stop en opsteek.  Die vuur het die vertek nou so ietsie warmer, die rooiwyn smaak goed en hy geniet die pyp.  Hy sal nou-nou kole eenkant toe krap en die skaaprib opsit.  Sy gemoed is sommer ligter.  Hy dink ook nie meer aan Erika nie.  Sy het haar keuses gemaak.

Na ete gooi hy nog hout op die vuur, skink nog ‘n glas wyn en gaan sit weer met sy pyp.  Wat meer wil hy uit die lewe hê?  Miskien het hy nie ‘n maat nodig nie.  Hy is ‘n skrywer en leef in alle geval in sy eie wêreld.  In sy wêreld is dit wat hy hier het vir hom genoeg.

1 comment: